|
Als je langdurig moe bent, krijg je veel advies van de mensen om je heen. Goedbedoeld advies, waarin je vaak de betrokkenheid en het medeleven van de adviesgever hoort. Woorden die je vooral om die reden goed doen, ook al kun je weinig met de daadwerkelijke raad. Helaas hebben die adviezen samen een onbedoeld neveneffect: ze vertellen je dat je blijkbaar iets verkeerd doet en dat je voor je redding afhankelijk bent van de wijze woorden van anderen. Zo bezien heb je twee categorieën raadgevers: de mensen die nog nooit moe zijn geweest en die je kunnen vertellen wat zij goed doen en jij fout. En de personen die zelf ook oververmoeidheid hebben meegemaakt en die je melden dat zij iets geleerd hebben wat jij nog moet leren. In beide gevallen doe je blijkbaar iets niet goed en is dat mede de oorzaak van je vermoeidheid. Ook al kan dat in sommige gevallen waar zijn, helpen doet die constatering bepaald niet. Want juist bij langdurige vermoeidheid word je onzeker en ga je aan jezelf twijfelen en al deze raad versterkt je onzekerheid en machteloosheid.
Beide groepen adviseurs hebben mij in mijn vermoeidheidsjaren vaak aangeraden om dingen te gaan doen waar ik energie van zou krijgen. Ik heb die raad nooit begrepen en vond het vooral gek dat ook mensen die zelf een burn-out of iets soortgelijks hadden meegemaakt deze tip gemakkelijk rondstrooiden. Terwijl het advies gewoon onzin is! Alle leuke dingen waar je zogenaamd energie van krijgt, kosten energie. Allemaal! Uit eten kost energie, leuk werk kost energie, seks kost energie, een fijne wandeling kost energie, vrienden op bezoek kosten energie. Het is een fabeltje dat je er energie van krijgt en je helpt mensen met chronische vermoeidheid van de regen in de drup door dat zo stellig te beweren. Als ze dan namelijk toch moe worden van al die energieleverende acties, komt de klap des te harder aan.
Ondertussen zie ik wel waar deze misvatting vandaan komt en waarom juist mensen met een vermoeidheidsverleden hem vaak als goede raad verkondigen. Zij zijn zich namelijk vaak bewuster van hun energiehuishouding en ontdekken dat sommige dingen als vanzelf lijken te gaan terwijl andere onevenredig veel energie kosten. Ook ik merk deze verschillen steeds beter op en kan mijn leven daar nu beter op afstemmen. Ik weet ondertussen dat het werk dat ik ten tijde van mijn vermoeidheid deed - het promoten van een trainingsbureau, oftewel anderen enthousiast maken voor iets waar ik zelf bijzonder enthousiast over was - me heel weinig energie gekost heeft, maar dat alle contraproductieve bureaucratie, de grillen van steeds wisselende wispelturige leidinggevenden en rare reorganisaties uiteindelijk toch voor een stevig negatief energiesaldo hebben gezorgd. Nu ik niet meer met die rompslomp te maken heb, ben ik veel productiever. Veel vrolijker ook. Geconcentreerd aan een tekst werken en dan zingend naar beneden voor een lekker kopje koffie. In zo’n pauze voel ik dat het schrijven wel degelijk energie heeft gekost, maar toch kan ik bijna niet wachten om weer te beginnen. En ’s avonds voel ik me wel moe, maar overheerst de tevredenheid. Zodat het lijkt alsof het werk me energie oplevert.
Dus je krijgt er toch energie van? Nee, nee, niet echt, dit is nou typisch zo’n uitdrukking die je niet te letterlijk moet nemen. Het is slechts een manier om te zeggen welke activiteiten bij je passen, waar je warm voor loopt en wat je gemakkelijk afgaat. Het gekke is dat we met zijn allen juist deze zegswijze heel vaak te letterlijk uitleggen. Dat komt waarschijnlijk omdat alleen langdurig vermoeiden met een energieniveau op het absolute nulpunt kunnen voelen dat hij niet waar is. En zij zitten op dat moment in een positie waarin ze dat niet snel zullen vertellen. Want de ander weet schijnbaar iets wat zij niet weten, die heeft immers wel energie en zij niet. Die vooronderstelling zorgt er misschien wel voor, dat ze, als het beter met hen gaat, zelf ook weer gaan geloven dat het slechts een kwestie is van de juiste activiteiten kiezen om je goed te voelen. Natuurlijk helpt dat, maar dan moet je wel over een basishoeveelheid energie beschikken. Beter is je te realiseren dat de verkeerde activiteiten of omstandigheden je extra veel uitputten, dat is een waarheid als een koe!
Alhoewel, het ligt er ook aan hoe je je verhoudt tot die activiteiten…
 |